m leczniczy

 

Za masaż leczniczy, należący do metod fizjoterapii, uznaje się te działania, które celowo stosuje się w celu leczenia chorób, zmniejszania nasilenia objawów chorobowych lub zapobiegania chorobom. Masaż leczniczy ma zastosowanie również w sporcie, kosmetyce, relaksacji, w których poprzez masaż uzyskuje się, np. zwiększenie masy mięśniowej, ujędrnienie i wygładzenie skóry, czy też odprężenie. Współcześnie masaż postrzegany jest, jako działanie harmonizujące funkcje fizyczne i psychiczne.


Najczęściej wymieniane wskazania do stosowania masażu leczniczego to:

  • choroby i dysfunkcje narządu ruchu, takie jak stany po urazach (po stłuczeniach, skręceniach, zwichnięciach i złamaniach),
  • zmiany przeciążeniowe mięśni, stawów, krążków międzykręgowych i innych struktur anatomicznych (przeciążanych np. podczas wielogodzinnej pracy siedzącej),
  • przykurcze i zaniki mięśniowe z nieczynności,
  • zapalenie stawów, mięśni, ścięgien i pochewek ścięgnistych,
  • zerwanie włókien mięśniowych,
  • zmęczenie mięśni po wysiłku fizycznym,
  • a także zmiany zniekształcające kostno-stawowe i zespoły bólowe w przebiegu chorób zapalnych i zwyrodnieniowych narządu ruchu (najczęściej choroba zwyrodnieniowa kręgosłupa).

Ważną rolę w mechanizmie działania masażu odgrywa bogato unerwiona i unaczyniona skóra, odbierająca i przetwarzająca działające na nią bodźce. Zachodzące pod wpływem masażu pobudzenie receptorów zostaje przekazane do ośrodkowego układu nerwowego, skąd zostają wysłane impulsy nerwowe do efektorów, którymi są m.in. mięśnie i gruczoły. Istotną rolę w mechanizmie odruchowym odgrywa również sieć naczyń krwionośnych skóry. Masaż wpływa na przepływ i rozmieszczenie krwi i limfy, co ma znaczenie w leczeniu zaburzeń zarówno miejscowych, jak i ogólnych funkcji układu krążenia oraz układu limfatycznego. Rozszerzenie naczyń krwionośnych skóry powoduje zwiększenie przepływu krwi przez tkanki, co jest wykorzystywane w leczeniu przewlekłych stanów zapalnych. Energia mechaniczna masażu ulega także przemianie do energii cieplnej i w ten sposób może działać na skórę, tkankę podskórną oraz naczynia krwionośne.


Najczęściej wskazywane cele stosowania masażu to:

  • uelastycznienie tkanek,
  • rozluźnienie lub pobudzenie mięśni,
  • rozluźnienie powięzi,
  • poprawa ruchomości w stawach,
  • poprawa ukrwienia i odżywienia tkanek,
  • działanie przeciwbólowe, uspokajające i relaksujące.

Przeciwwskazania do wykonania masażu leczniczego:

  • choroby skóry, którym towarzyszą wypryski, pęcherze i przerwanie ciągłości skóry,
  • zaawansowane stadium choroby Buergera lub choroby Raynauda,
  • wczesne stany po złamaniu kości, po naderwaniu i zerwaniu powięzi, ścięgien i mięśni,
  • żylaki i owrzodzenie żył, zakrzepowe zapalenie żył,
  • nowotwory,
  • krwawienia, krwotoki lub możliwość ich wystąpienia (np. hemofilia, skaza naczyniowa),
  • niewyrównane nadciśnienie tętnicze,
  • zaawansowana miażdżyca naczyń kończyn dolnych,
  • stany niewyrównanej niewydolności serca,
  • ostre stany zapalne,
  • choroby zakaźne, wysoka temperatura ciała (powyżej 38°C),
  • krwiaki i naczyniaki,
  • tętniaki aorty,
  • zapalenie opon mózgowych, jamistość rdzenia,
  • zaawansowana osteoporoza lub inne przyczyny zwiększonej łamliwości kości.